>

novosti logo

Kronika Kronika

Lider naroda u Dalmaciji

U Đevrskama obilježili 120 godina od smrti čuvenog sumještanina: U borbi za nacionalna prava, od 1883. godine Sava Bjelanović bio je narodni poslanik u Dalmatinskom saboru

U selu Đevrske koje se nalazi u sastavu opštine Kistanje, održan je parastos Savi Bjelanoviću, koji se svojim političkim radom u drugoj polovini 19. vijeka zalagao za prava Srba u Dalmaciji, ali i narodno opismenjavanje. Molitveno sjećanje organizovali su: Opština Kistanje, Srpsko narodno vijeće, kao i opštinski odbor Samostalne demokratske srpske stranke u Kistanjama.

Vijenac na grob Save Bjelanovića postavili su načelnik opštine Kistanje Goran Reljić i zamjenica župana Šibensko-kninske županije Anja Šimpraga. Parastos je služio sveštenik Eparhije dalmatinske Đorđe Veselinović, u prisustvu načelnika općine Ervenik, dogradonačelnika Skradina i pedesetak okupljenih mještana, poštovalaca lika i djela Save Bjelanovića.

Sava Bjelanović rođen je u dalmatinskom selu Đevrske 1850. godine. Bio je političar i publicist, osnivač Srpske narodne stranke u Primorju, također osnivač i urednik Srpskog lista i Srpskog glasa. U borbi za nacionalna prava, od 1883. godine bio je narodni poslanik u Dalmatinskom saboru. Punih sedamnaest godina u Zadru, zalagao se za narodna prava i pobjedu čiste narodne misli na Jadranskom primorju. Po mnogima, bio je to period najtežih političkih i ekonomskih prilika, kroz koje je srpski narod prolazio od doseljenja. Poznata je njegova angažovanost oko podizanja i otvaranja narodnih osnovnih škola po selima Dalmatinske zagore, naročito u Bukovici i Ravnim Kotarima.

Borio se i za prava Hrvata, a njegovi zemljaci, poštovaoci njegovog djela s ponosom ističu hrabrost, vizionarstvo, ali i političku umješnost, koja je krasila Savu Bjelanovića. Malo je onih koji su upoznati sa činjenicom da je upravo Sava Bjelanović bio inspiracija u pjesmama Aleksi Šantiću i Jovanu Jovanoviću-Zmaju. Opština Kistanje, kao i mještani Đevrsaka, svake godine obilježavaju godišnjicu smrti slavnog zemljaka, čiji se grob nalazi u porti đevrsačkog hrama Svetog Proroka Ilije.

Dužnost današnjih generacija jeste da ne zaborave lik i djelo ovog poznatog Dalmatinca rekao je Borislav Šarić, zamjenik načelnika Opštine Kistanje. Koliko je Bjelanović bio poštovan i voljen među svojim sunarodnicima svjedoči i podatak da je prilikom prenosa njegovih posmrtnih ostataka iz Zadra u rodne Đevrske na dočeku u Bribirskim Mostinama bilo prisutno 18 sveštenika, 30 kočija, tri stotine školske djece, kao i mnoštvo ožalošćenog naroda. To je najbolji dokaz da je ličnost Save Bjelanovića bila visoko cijenjena među dalmatinskim Srbima, a njegovo ime, ne smije biti zaboravljeno ni danas, poručeno je u Đevrskama.

1/2