>

novosti logo

Kronika Kronika

Ni Rusi pojma nemaju

Ruska državna televizija snima dokumentarac o borbama Crvene armije za oslobođenje

Po službenoj statistici, u Drugom svetskom ratu život je izgubilo 26,6 miliona sovjetskih vojnika i civila. Nekadašnji SSSR imao je više žrtava nego bilo koja druga učesnica rata, uključujući Nemačku. Svake godine ankete potvrđuju da je pobeda nad nacističkom Nemačkom najvažniji izvor ponosa u Rusiji. Za Ruse je to više od obične pobede, to je sećanje na pobedu nad apsolutnim zlom.

Gotovo nestvarno zvuči podatak da današnje generacije u Rusiji ne znaju ništa o bitkama na prostoru nekadašnje Jugoslavije, a samim tim ni o bitkama u kojima su učestvovali vojnici Crvene armije. Jedna od takvih je Batinska bitka, vođena između 11. i 19. novembra 1944. između jedinica Crvene armije i NOVJ s jedne strane, te jedinica Wehrmachta i njegovih saveznika s druge strane.

Bitka kod Batine, koja je okončana pobedom jedinica Crvene armije i NOVJ, bila je najveća i najkrvavija bitka Drugog svetskog rata na području bivše Jugoslavije. Iz stroja je izbačeno čak 23.000 vojnika, od kojih 1.297 pripadnika Crvene armije. Od 66 heroja Sovjetskog saveza koji su dobili nagradu za junaštvo u bitkama na području nekadašnje Jugoslavije, njih 19 se istaknulo upravo prilikom forsiranja Dunava na području Batine, a njih 11 na području Apatina.

U znak sećanja na učesnike Batinske bitke 1976. godine u Batini je na mestu najžešćih borbi podignut impresivni Memorijalni kompleks Batinska bitka u čijem se sastavu nalazi spomenik Crvenoj armiji ‘Pobeda’, čuvenog akademskog kipara Antuna Augustinčića. S ciljem da se današnjim generacijama Rusa približe nepoznati detalji iz istorije, na koju su njihovi preci tako ponosni, Baranju je 2. i 3. maja posetila ekipa Ruske državne televizije Russia 1 koja putuje po celoj Europi i snima dokumentarni film o spomenicima Crvenoj armiji. Emisiju potpisuju novinari kulturne redakcije na čelu sa režiserom Yevgenyjem Bezborodovim. Do sada je snimljeno dvanaest takvih filmova, a neke od država u kojima su filmovi snimljeni su Norveška, Švicarska, Poljska, Češka itd.

Ideja projekta nije samo film o spomenicima nego i zapis o tome koliko ljudi danas pamte sve ono što je uz spomenike vezano te kakav je odnos ljudi prema tim događajima iz Drugog svetskog rata. Novinari Ruske državne televizije posetili su Memorijalni kompleks u Batini, neke od kuća u kojima su bili smešteni štabovi, a u Osnovnoj školi u Kneževim Vinogradima upriličena im je ruska radionica koja deluje u okviru Baranjsko-ruskog društva prijateljstva. Drugi dan boravka u Baranji novinari su posetili Beli Manastir, i spomenik Crvenoj armiji koji se nalazi u središtu jedinog baranjskog grada.

Ispred spomenika o bitkama u kojima su učestvovali vojnici Crvene armije govorio je kustos Predrag Matić iz Darde, a ruskim novinarima za uspomenu Nikola Opačić, predsednik Udruženja antifašističkih boraca i antifašista Belog Manastira, poklonio je knjige o Batinskoj i Bolmanskoj bitki.

- Drugi svetski rat pamtimo jako dobro, ali za Baranju i Batinsku bitku niko kod nas ne zna. O tome se u Rusiji ne priča, i ne uči u školama. Mi nismo ni znali da u Hrvatskoj ima toliko puno spomenika Crvenoj armiji. Iako smo u početku bili skeptični oko snimanja spomenika koji su načinjeni od hladnog kamena, snimajući ih upoznavali smo mnoge ljude koji su nam o njima puno pričali, ljude koji vode brigu o njima. U Baranji smo odlično primljeni i zaljubili smo se u Hrvatsku - rekao je Bezborodov.

Nakon odlaska iz Baranje, u planu je poseta novoj i stalnoj postavci renoviranom Muzeju Batinske bitke na obali Dunava kod Bezdana, a ako vreme dozvoli i arhivu, muzeju i groblju u Subotici. Dokumentarna emisija će, prema rečima režisera, biti emitovana na jesen ove godine.

1/1